به گزارش شادا، وزارت امور اقتصادی و دارایی با اجرای مگاپروژه «طرح بیست»، بزرگترین عملیات تأمین مالی پروژههای بزرگ ملی را کلید زده است. این طرح که هدف آن تکمیل حداقل ۲۰ پروژه پیشران و ارزآور با ارزآوری سالانه حداقل ۵۰۰ میلیون دلار برای هر پروژه است، پاسخی مستقیم به کمبود تاریخی سرمایهگذاری مولد در اقتصاد ایران محسوب میشود و بخشی از شش ابرپروژه وزارتخانه برای دستیابی به رشد عدالتمحور و اقتصاد برای همه به شمار میرود.
سیدعلی مدنیزاده، وزیر اقتصاد، این ابتکار را نماد تغییر رویکرد از اقتصاد نفتمحور و آسیبپذیر به سمت اقتصادی متنوع و تابآور توصیف کرده و تأکید دارد که با بهرهگیری از ظرفیتهای داخلی بانکها، بورس، بیمه و سازمان سرمایهگذاری، تحریمها به فرصت تبدیل خواهند شد.
اهداف کلیدی طرح بیست؛ تمرکز بر پروژههای اولویتدار و ارزآور
در همین زمینه مهدی حیدری، رئیس سازمان سرمایهگذاری و کمکهای اقتصادی و فنی ایران در نشست شورای هماهنگی بانکها اعلام کرده که طرح بیست در چهار سطح اجرا میشود و شامل سازمان بورس، نظام بانکی، بیمه و سازمان سرمایهگذاری است.
این طرح بر پروژههای اولویتدار، سودآور و سازگار با برنامه هفتم توسعه تمرکز دارد، از جمله میدان نفتی آزادگان و تکمیل پروژههای نیمهتمام، که هر کدام باید حداقل ۵۰۰ میلیون دلار ارزآوری سالانه داشته باشند تا جهشی در تولید ناخالص داخلی ایجاد کنند.
معاون وزیر اقتصاد تأکید کرده برای دستیابی به رشد ۸ درصدی هدفگذاریشده در برنامه هفتم، کشور به ۱۰۰ تا ۱۲۰ میلیارد دلار سرمایهگذاری سالانه نیاز دارد، در حالی که منابع فعلی تنها حدود ۵۰ میلیارد دلار است. این طرح جامع نه تنها تأمین مالی را تسهیل میکند، بلکه با پر کردن خلأ سرمایهگذاری مولد، ناترازیهای اقتصادی را کاهش میدهد و رشد پایدار را هدف قرار داده است.
وضعیت سرمایهگذاری در ایران؛ FDI پایین اما پتانسیل رشد داخلی
سرمایهگذاری مستقیم خارجی (FDI) در ایران طی سالهای اخیر تحت تأثیر تحریمها و بیثباتیهای منطقهای قرار گرفته است.
طبق گزارش بانک جهانی، FDI خالص ورودی در سال ۲۰۲۴ حدود ۰.۳۳ درصد از تولید ناخالص داخلی (GDP) بوده است. گزارش UNCTAD نیز نشان میدهد که موجودی FDI ورودی در سال ۲۰۲۳ حدود ۶۳ میلیارد دلار بوده، در حالی که جریان خالص ورودی ۱.۴۲ میلیارد دلار و خروجی تنها ۰.۰۸۷ میلیارد دلار است.
سامانه جدید برای شفافیت و جذب سرمایه؛ ابزاری کلیدی در طرح بیست
در راستای اجرای طرح، وزارت اقتصاد سامانه جامع اطلاعات سرمایهگذاری را راهاندازی کرده که فرصتهای واقعی پروژهها را با امکانسنجی یکصفحهای به زبان انگلیسی معرفی میکند تا سرمایه داخلی و خارجی را جذب کند.
این سامانه پروژههای اولویتدار مانند میدان نفتی آزادگان را پوشش میدهد و بخشی از تلاش برای تبدیل تحریمها به فرصت از طریق شفافیت است. حیدری، رئیس سازمان سرمایهگذاری، تأکید کرده که بدون میدانداری بخش خصوصی، اجرای طرح ناممکن است و تمام ظرفیتهای نظام بانکی، بازار سرمایه، مالیاتی و گمرکی در این طرح بسیج شدهاند.
طرح بیست نه تنها یک برنامه عملیاتی، بلکه تلاشی برای پر کردن خلأ سرمایهگذاری و ایجاد تابآوری در برابر تحریمهاست و موفقیت آن میتواند اقتصاد ایران را از رکود خارج کند.